از یاخته تا گیاه

لایه‌ها (از بیرون به درون)

1. تیغه میانی: مشترک بین دو سلول. از جنس پکتین (پلی‌ساکارید چسبناک).
2. دیواره نخستین: اولین لایه که پروتوپلاست می‌سازد. سلولزی. قابلیت گسترش دارد (مانع رشد نمی‌شود).
3. دیواره پسین: در برخی سلول‌ها (مسن) ساخته می‌شود. ضخیم و غیرقابل گسترش. باعث استحکام و مرگ سلول می‌شود.

ارتباطات (پلاسمودسم)

کانال‌های سیتوپلاسمی که از عرض دیواره می‌گذرند و پروتوپلاست سلول‌های مجاور را به هم وصل می‌کنند.

لان: مناطقی که دیواره در آنجا نازک مانده و تجمع پلاسمودسم‌ها در آنجاست.

پارانشیم (نرم‌اکنه)

رایج‌ترین بافت. دیواره نخستین نازک. زنده و فعال. فتوسنتز، ذخیره و ترمیم.

کلانشیم (چسب‌اکنه)

دیواره نخستین ضخیم (نامنظم). زنده. استحکام همراه با انعطاف (زیر روپوست). مانع رشد نمی‌شود.

اسکلرانشیم (سخت‌اکنه)

دیواره پسین ضخیم و چوبی (لیگنین). مرده. استحکام زیاد. دو نوع: فیبر (دراز) و اسکلرئید (کوتاه، مثل دانه گلابی).

۱. کامبیوم آوندساز

بین چوب و آبکش نخستین تشکیل می‌شود.

به سمت داخل چوب پسین و به سمت خارج آبکش پسین می‌سازد. (مقدار چوب تولیدی بسیار بیشتر است).

۲. کامبیوم چوب‌پنبه‌ساز

در بافت زمینه‌ای پوست تشکیل می‌شود.

به سمت بیرون چوب‌پنبه و به سمت درون بافت نرم‌اکنه می‌سازد. مجموعاً پیراپوست را تشکیل می‌دهند (جایگزین روپوست).

گیاهان مناطق خشک (خرزهره)

• پوستک ضخیم.
• روزنه‌ها در فرورفتگی (غار مانند) قرار دارند.
• وجود کرک در اطراف روزنه (حفظ رطوبت).
• روپوست چند لایه.
• ذخیره آب در واکوئل (پلی‌ساکاریدها).

گیاهان آبزی

• پارانشیم هوادار (آئرانشیم) در ریشه و ساقه برای ذخیره اکسیژن.
• درختان حرا: ریشه‌ها از آب بیرون می‌آیند (شش‌ریشه) تا اکسیژن جذب کنند (چون در گل و لای اکسیژن کم است).